Đặt tên doanh nghiệp là chủ đề pháp lý quan trọng được cá nhân, doanh nghiệp quan tâm năm 2026. Với cam kết minh bạch – trọn gói – đúng luật, Luật Mai Sơn tư vấn chuyên sâu giúp Quý khách an tâm thực hiện.
1. Quy Định Pháp Luật Về Cách Đặt Tên Doanh Nghiệp Và Những Điều Cấm Kỵ
Đặt tên doanh nghiệp là việc lựa chọn và đăng ký tên gọi chính thức cho pháp nhân bao gồm hai thành tố bắt buộc: loại hình doanh nghiệp và tên riêng, căn cứ theo Điều 37 Luật Doanh nghiệp 2020. Tên riêng phải được viết bằng các chữ cái trong bảng chữ cái tiếng Việt, các chữ F, J, Z, W, chữ số và ký hiệu, đảm bảo không trùng hoặc gây nhầm lẫn với các đơn vị đã đăng ký trước đó.
Theo kinh nghiệm thực tế của chúng tôi, việc nắm vững các điều cấm trong luật là yếu tố then chốt để hồ sơ được phê duyệt ngay lần đầu. Căn cứ Điều 38, 39 Luật Doanh nghiệp 2020 và Nghị định 168/2025/NĐ-CP (thay thế Nghị định 01/2021/NĐ-CP từ 01/7/2025), doanh nghiệp cần đặc biệt lưu ý các ranh giới đỏ sau:
- Cấm sử dụng tên cơ quan Nhà nước: Không được dùng tên đơn vị vũ trang, tổ chức chính trị, xã hội để làm một phần tên riêng trừ khi có sự chấp thuận của cơ quan đó.
- Vi phạm thuần phong mỹ tục: Tuyệt đối không sử dụng từ ngữ, ký hiệu vi phạm truyền thống lịch sử, văn hóa, đạo đức dân tộc.
- Xâm phạm quyền sở hữu công nghiệp: Theo Điều 19 Nghị định 65/2023/NĐ-CP về sở hữu công nghiệp và Điều 130 Luật Sở hữu trí tuệ (bản hợp nhất sau sửa đổi 2009, 2019, 2022), không đặt tên trùng với nhãn hiệu, chỉ dẫn địa lý đã được bảo hộ.
| Tiêu chí đối chiếu | Tên Doanh Nghiệp (Công ty) | Tên Hộ Kinh Doanh |
|---|---|---|
| Thành tố bắt buộc | Loại hình + Tên riêng | Cụm từ “Hộ kinh doanh” + Tên riêng |
| Phạm vi bảo hộ tên | Toàn quốc (Cơ sở dữ liệu quốc gia) | Cấp huyện (theo địa giới hành chính) |
| Hạn chế từ ngữ | Theo Điều 38 Luật DN 2020 | Cấm dùng từ “Công ty”, “Tập đoàn” |
| Cơ sở pháp lý | Luật Doanh nghiệp 2020 | Nghị định 168/2025/NĐ-CP (Chương VIII) |
2. Quy Trình Kiểm Tra Và Đăng Ký Đặt Tên Doanh Nghiệp Tại Cơ Quan Đăng Ký Kinh Doanh
Quy trình đặt tên doanh nghiệp bắt đầu từ việc tra cứu tên dự kiến trên Hệ thống thông tin đăng ký doanh nghiệp quốc gia để xác định tính duy nhất và không trùng lặp. Sau khi xác định tên hợp lệ, doanh nghiệp nộp hồ sơ đăng ký kinh doanh tại Phòng Đăng ký kinh doanh thuộc Sở Tài chính cấp tỉnh (sau khi sáp nhập từ 01/7/2025 theo Luật Tổ chức chính quyền địa phương 72/2025/QH15) nơi đặt trụ sở chính để được cấp Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp.
Bước 1: Tra cứu và lựa chọn tên dự kiến
Doanh nghiệp thực hiện tra cứu tên trên Cổng thông tin quốc gia về đăng ký doanh nghiệp để loại bỏ các tên trùng hoặc gây nhầm lẫn theo Điều 41 Luật Doanh nghiệp 2020. Thời gian thực hiện online mất khoảng 15–30 phút.
Tại bước này, Luật Mai Sơn khuyến nghị Quý khách nên chuẩn bị ít nhất 3 phương án tên gọi. Việc tra cứu cần bao gồm cả tên tiếng Việt, tên tiếng nước ngoài và tên viết tắt để đảm bảo sự đồng bộ trong bộ nhận diện thương hiệu sau này.
Bước 2: Soạn thảo hồ sơ đăng ký doanh nghiệp
Hồ sơ bao gồm Giấy đề nghị đăng ký doanh nghiệp (theo mẫu quy định tại Nghị định 168/2025/NĐ-CP), Điều lệ công ty và danh sách thành viên/cổ đông. Thời gian soạn thảo chuẩn chỉnh thường mất 1 ngày làm việc.
Trong Giấy đề nghị, phần tên doanh nghiệp phải được ghi rõ ràng bằng chữ in hoa. Theo Nghị định 168/2025/NĐ-CP, Phòng Đăng ký kinh doanh sẽ số hóa và lưu trữ hồ sơ này vào Cơ sở dữ liệu quốc gia về đăng ký doanh nghiệp để quản lý thống nhất.
Bước 3: Nộp hồ sơ và nhận kết quả
Doanh nghiệp nộp hồ sơ qua mạng hoặc trực tiếp tại Phòng Đăng ký kinh doanh cấp tỉnh và nhận kết quả sau 03 ngày làm việc kể từ ngày hồ sơ hợp lệ. Lệ phí đăng ký doanh nghiệp là 50.000 VNĐ theo Thông tư 47/2019/TT-BTC (miễn lệ phí nếu nộp qua mạng).
Sau khi được cấp Giấy chứng nhận, tên doanh nghiệp chính thức được pháp luật bảo hộ. Lưu ý, theo Nghị định 168/2025/NĐ-CP, ý kiến của Cơ quan đăng ký kinh doanh về việc chấp thuận tên là quyết định cuối cùng.
3. Bí Kíp Đặt Tên Doanh Nghiệp Độc Bản Và Tránh Tranh Chấp Sở Hữu Trí Tuệ
Bí kíp đặt tên doanh nghiệp thành công là sự kết hợp giữa tính sáng tạo thương hiệu và việc kiểm soát rủi ro xâm phạm quyền sở hữu công nghiệp đối với nhãn hiệu đã được bảo hộ. Một cái tên an toàn phải vừa không trùng trên hệ thống đăng ký kinh doanh, vừa không tương tự gây nhầm lẫn trên hệ thống của Cục Sở hữu trí tuệ.
Sai lầm của 80% chủ doanh nghiệp là chỉ tra cứu tên trên hệ thống đăng ký kinh doanh mà bỏ qua dữ liệu nhãn hiệu. Khi tên công ty trùng với nhãn hiệu đã bảo hộ, bạn có rủi ro bị buộc đổi tên và bồi thường thiệt hại rất lớn theo Luật Sở hữu trí tuệ (bản hợp nhất sau sửa đổi 2009, 2019, 2022) hiện hành.
— Luật sư Vũ Hoàng Long, Giám đốc Công ty Luật TNHH Mai Sơn
Sau khi phân tích dữ liệu từ hàng ngàn hồ sơ, Luật sư Vũ Hoàng Long khuyến nghị các chiến thuật sau:
- Sử dụng tên ghép độc đáo: Kết hợp giữa tên ngành nghề và một danh từ riêng không có nghĩa từ điển (Ví dụ: Vinamilk, Techcombank) để tăng khả năng phân biệt.
- Kiểm tra tên miền (Domain): Trước khi chốt tên pháp nhân, hãy kiểm tra xem tên miền.vn hoặc.com tương ứng còn trống hay không để phục vụ kinh doanh số.
- Đăng ký bảo hộ nhãn hiệu ngay: Ngay sau khi có giấy phép kinh doanh, hãy nộp đơn đăng ký nhãn hiệu tại Cục Sở hữu trí tuệ để xác lập quyền sở hữu tuyệt đối theo Điều 87 Luật SHTT.
4. Phân Tích Rủi Ro Pháp Lý Khi Đặt Tên Doanh Nghiệp Sai Quy Định
Rủi ro khi đặt tên doanh nghiệp sai quy định không chỉ dừng lại ở việc bị từ chối hồ sơ mà còn dẫn đến các chế tài xử phạt hành chính và tranh chấp kéo dài tại Tòa án. Nếu doanh nghiệp không tự nguyện thay đổi tên xâm phạm, Cơ quan đăng ký kinh doanh có quyền thu hồi Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp theo quy định tại Điều 212 Luật Doanh nghiệp 2020.
⚠ Cảnh Báo Các Hậu Quả Pháp Lý Nghiêm Trọng
Theo Nghị định 168/2025/NĐ-CP, nếu doanh nghiệp đặt tên xâm phạm quyền sở hữu công nghiệp, chủ thể quyền có thể yêu cầu cơ quan chức năng can thiệp. Trong thời hạn quy định kể từ khi có yêu cầu từ cơ quan có thẩm quyền, doanh nghiệp bắt buộc phải đăng ký thay đổi tên. Nếu quá thời hạn, doanh nghiệp sẽ bị cưỡng chế thi hành hoặc khởi kiện theo luật tố tụng hành chính. Ngoài ra, theo Điều 52 Nghị định 122/2021/NĐ-CP, hành vi không gắn tên doanh nghiệp tại trụ sở chính, chi nhánh, văn phòng đại diện, địa điểm kinh doanh có thể bị xử phạt vi phạm hành chính từ 30.000.000 VNĐ đến 50.000.000 VNĐ.
Tại Luật Mai Sơn, chúng tôi đã hỗ trợ nhiều doanh nghiệp xử lý các vụ tranh chấp tên gọi phức tạp. Đội ngũ chuyên viên của chúng tôi sẽ rà soát đa tầng: từ hệ thống đăng ký kinh doanh đến hệ thống nhãn hiệu quốc tế, đảm bảo cái tên bạn chọn là một tài sản an toàn, không vướng bận pháp lý.
5. Giải Đáp FAQ Chuyên Sâu Cùng Luật Sư Vũ Hoàng Long
1. Tôi muốn đặt tên công ty trùng với tên một tập đoàn lớn ở nước ngoài nhưng chưa có mặt tại Việt Nam thì có được không?
Theo quy định tại Điều 38 Luật Doanh nghiệp 2020, việc đặt tên trùng hoặc gây nhầm lẫn chỉ tính trên phạm vi các doanh nghiệp đã đăng ký tại Việt Nam. Tuy nhiên, dưới góc độ Luật Sở hữu trí tuệ 2005 (sửa đổi 2022), nếu tập đoàn đó đã đăng ký bảo hộ nhãn hiệu tại Việt Nam hoặc là nhãn hiệu nổi tiếng theo Điều 75 Luật SHTT, bạn vẫn có nguy cơ bị kiện xâm phạm quyền sở hữu công nghiệp. Luật Mai Sơn khuyến nghị bạn nên tránh các tên gọi này để phát triển bền vững.
2. Chúng tôi đã hoạt động 5 năm nhưng nay có đơn vị khác yêu cầu đổi tên vì trùng nhãn hiệu của họ, tôi phải làm gì?
Đây là tình huống xung đột giữa Tên thương mại và Nhãn hiệu. Căn cứ Điều 130 Luật Sở hữu trí tuệ và Nghị định 65/2023/NĐ-CP về sở hữu công nghiệp, bạn cần kiểm tra xem nhãn hiệu của họ được cấp bằng bảo hộ vào thời điểm nào. Nếu tên doanh nghiệp của bạn đăng ký trước ngày họ được cấp văn bằng bảo hộ cho cùng nhóm ngành nghề, bạn có cơ sở để bảo vệ tên gọi của mình. Tuy nhiên, quy trình này rất phức tạp, cần sự can thiệp của Luật sư để đối soát chứng cứ tại Cục Sở hữu trí tuệ.
3. “Tôi chuẩn bị mở công ty tư vấn nhưng muốn đặt tên có chữ ‘Viện nghiên cứu’ cho uy tín, luật có cho phép không?”
Căn cứ Điều 38 Luật Doanh nghiệp 2020, bạn không được sử dụng tên cơ quan nhà nước hoặc tổ chức chính trị – xã hội để làm tên riêng nếu không được phép. Chữ “Viện” thường gắn liền với các tổ chức khoa học công nghệ hoặc đơn vị sự nghiệp. Nếu bạn đăng ký dưới loại hình Công ty TNHH hoặc Cổ phần, việc dùng chữ “Viện” trong tên riêng có thể gây nhầm lẫn về loại hình tổ chức và thường bị Phòng Đăng ký kinh doanh từ chối chấp thuận.
4. “Công ty tôi muốn đăng ký thêm tên tiếng Anh và tên viết tắt thì thủ tục như thế nào và có mất thêm phí không?”
Bạn hoàn toàn có thể đăng ký tên tiếng nước ngoài và tên viết tắt theo Điều 39 Luật Doanh nghiệp 2020 ngay khi thành lập hoặc bổ sung sau này qua thủ tục thay đổi nội dung đăng ký doanh nghiệp. Tên tiếng nước ngoài phải được dịch từ tên tiếng Việt tương ứng. Lệ phí nộp hồ sơ thay đổi là 50.000 VNĐ theo Thông tư 47/2019/TT-BTC (nếu nộp trực tiếp, miễn nếu nộp qua mạng). Tại Luật Mai Sơn, chúng tôi thường tích hợp bước này vào gói thành lập trọn gói để đảm bảo quyền lợi tối đa cho khách hàng.
5. Tên doanh nghiệp có bắt buộc phải thể hiện ngành nghề kinh doanh không?
Pháp luật hiện hành không bắt buộc tên riêng của doanh nghiệp phải chứa ngành nghề kinh doanh. Bạn có thể đặt tên theo sở thích, phong thủy hoặc tên cá nhân (Ví dụ: Công ty TNHH Mai Sơn). Tuy nhiên, việc đưa ngành nghề vào tên (Ví dụ: Công ty TNHH Tư vấn Luật Mai Sơn) sẽ giúp khách hàng dễ dàng nhận diện dịch vụ của bạn hơn ngay từ cái nhìn đầu tiên.
Việc đặt tên doanh nghiệp đúng luật là bước đi đầu tiên để tránh những rắc rối pháp lý tốn kém sau này. Hãy để Luật Mai Sơn đồng hành cùng Quý khách trong việc rà soát và đăng ký tên gọi độc bản. Liên hệ Hotline ngay để được Luật sư tư vấn chuyên sâu!
Kết luận: Đặt tên doanh nghiệp không chỉ là vấn đề thẩm mỹ mà là một thủ tục pháp lý nghiêm ngặt. Tuân thủ đúng quy định của Luật Doanh nghiệp 2020, Nghị định 168/2025/NĐ-CP và Luật Sở hữu trí tuệ 2005 (sửa đổi 2022) sẽ giúp bạn an tâm phát triển thương hiệu. Luật Mai Sơn tự hào là điểm tựa pháp lý vững chắc, giúp mọi doanh nghiệp khởi đầu thuận lợi và bền vững.
6. Tài liệu tham khảo
- Nghị định 168/2025/NĐ-CP — ban hành 30/6/2025, hiệu lực 01/7/2025.
- Thông tư 47/2019/TT-BTC — ban hành 05/8/2019, hiệu lực 20/9/2019 (quy định phí cung cấp thông tin DN và lệ phí ĐKDN).
- Nghị định 122/2021/NĐ-CP — ban hành 28/12/2021, hiệu lực 01/01/2022.
Lưu ý: Nội dung bài viết chỉ mang tính chất tham khảo tại thời điểm đăng tải và có thể thay đổi theo quy định của pháp luật hiện hành. Để được tư vấn chính xác cho trường hợp cụ thể, Quý khách vui lòng liên hệ trực tiếp với Luật sư của chúng tôi. Chúng tôi cam kết bảo mật thông tin và chi phí minh bạch, không phát sinh.
